Odruchy patologiczne

Choroby » Odruchy patologiczne

Odruchy patologiczne są to odruchy występujące jedynie i wyłącznie wówczas, kiedy z jakichkolwiek przyczyn został zniesiony hamujący wpływ kory mózgowej na rdzeń kręgowy lub pień mózgowia. Stąd wystąpienie tych odruchów, podobnie jak brak odruchów prawidłowych, jest niezwykle pomocne w umiejscowieniu uszkodzenia tkanki nerwowej. Do najważniejszych i najbardziej znanych odruchów patologicznych należy opisany przez Babińskiego odruch paluchowy wraz z wszystkimi jego odmianami. Odruch Babińskiego należy do kategorii odruchów skórnych polega on na tym, że po podrażnieniu zewnętrznego brzegu podeszwy następuje toniczne rozginanie palucha. Odruch ten wskazuje niechybnie na uszkodzenie dróg piramidowych, lub korowych ośrodków ruchowych. Drugi bardzo ważny odruch patologiczny, odruch Rossolimo, należy do kategorii odruchów kostno-ścięgnowych. Polega on na zgięciu palców nóg po uderzeniu w ich opuszki. Łuk odruchowy dla tego odruchu przebiega w drogach pozapiramidowych.

Oprócz odruchów patologicznych w ścisłym tego słowa znaczeniu w różnych chorobach ośrodkowego układu nerwowego występują tzw. objawy patologiczne, charakterystyczne dla określonych schorzeń tego układu. Należy tu objaw Kerniga, występujący w zapaleniu opon mózgowo-rdzeniowych i polegający na pojawieniu się bólu i skurczu zginaczy kończyny dolnej w przypadku biernego zgięcia kończyny w stawie biodrowym do kąta prostego przy zgiętym kolanie i następnych próbach wyprostowania kończyny w stawie kolanowym. Przyczyną bólu i skurczu zginaczy jest nadmierne napinanie się korzonków nerwowych przy próbie wyprostowania wskutek zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych. Objaw Brudzińskiego, powstający również w zapaleniu opon mózgowo-rdzeniowych, polega na przykurczaniu zgiętych w kolanach kończyn dolnych przy biernym zginaniu głowy. Objawów takich mamy jeszcze sporo, jak np. objaw Flataua, Lassegue'a, Romberga i inne. Omawianie ich wykracza jednak poza ramy wykładów patologii ogólnej.